Европа е во својата најтешка и најопасна ситуација од крајот на Втората светска војна, изјави данската премиерка на самитот на ЕУ посветен на унапредување на борбената подготвеност на континентот до крајот на деценијата. Мете Фредериксен е домаќин на лидерите на ЕУ во Копенхаген на разговори за помош на Украина и зацврстување на европските одбранбени проекти наменети да се обезбеди континентот да биде подготвен да ги одврати напаѓачите до 2030 година.
Апелирајќи за единство, Фредериксен рече дека сите европски земји биле погодени од руската хибридна војна, без разлика дали преку упади со беспилотни летала или саботажи.
„Се надевам дека сите сега ќе препознаат дека постои хибридна војна, и еден ден тоа е Полска, друг ден Данска, а следната недела веројатно ќе биде некаде на друго место каде што ќе видиме саботажи или летање беспилотни летала. Мислам дека сме во најтешката и најопасната ситуација од Втората светска војна“, изјави таа за новинарите.
Францускиот претседател, Емануел Макрон, кој изрази солидарност со Данска во врска со неодамнешните упади со беспилотни летала, застана на повоздржана нота: „Мораме да бидеме силни за да одвратиме какви било агресии, но пред сè мора да останеме многу претпазливи и да избегнеме каква било ескалација“.
Макрон рече дека Франција истражува танкер за нафта за кој се сомнева дека е дел од руската флота во сенка, но не потврди дека е наведена врска помеѓу бродот и беспилотните летала над Данска.
Во пресрет на два европски самити оваа недела, вклучувајќи го и поширокото собирање на лидерите во четврток, данските власти го затворија воздушниот простор за цивилни беспилотни летала, откако на аеродромите беа забележани низа неидентификувани летала.
Германска фрегата пристигна во данската престолнина во текот на викендот за да го зајакне воздушниот надзор, додека Шведска и Франција исто така испратија опрема и персонал.
Забележувајќи дека Данска не припишала одговорност за неидентификуваните беспилотни летала, претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен рече дека гледа шема, наведувајќи ги беспилотните летала во Полска и нарушувањето на естонскиот воздушен простор од страна на руски борбени авиони.
„Оваа шема доаѓа од Русија, доколку Русија се обидува да нè тестира“, рече Урсула фон дер Лајен.
Данска, еден од цврстите поддржувачи на Украина, беше еден од првите застапници на вооружувањето на Европа до 2030 година. Во март, фон дер Лајен одлучи да го разработи својот план за трошење на одбраната од 800 милијарди евра на Кралската данска воена академија во Копенхаген, каде што ја поддржа целта за 2030 година.
Во документ до европските престолнини пред состанокот во среда, комисијата рече дека ЕУ треба да продолжи со два плана со посебна итност, ѕид од беспилотни летала за откривање, следење и соборување на такви авиони и поширок систем за одбрана на источните граници на ЕУ – на копно, во воздух и на море – познат како набљудување на источниот дел од крилото.
Земјите-членки на ЕУ беа повикани да се согласат за овие широки планови до крајот на октомври, како и за два други големи заеднички проекти, ракетна одбрана и вселенски штит.
Но, лидерите се поделени околу заемот за репарации од 140 милијарди евра за Украина врз основа на замрзнатите средства на Русија. Идејата доби на интензитет откако германскиот канцелар, Фридрих Мерц, се заложи за неа минатата недела, но Франција, Белгија и Луксембург имаат сомнежи.
„Кога средствата се замрзнати, мора да се почитува меѓународното право“, рече Макрон во среда, изразувајќи го својот договор со белгискиот премиер, Барт де Вевер, кој рече дека е загрижен дека неговата земја би можела да биде оставена сама со ризикот.