Агенцијата за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги (АВМУ) денеска соопшти дека Основниот граѓански суд Скопје, со Решение од 3 октомври 2025 година, го одбил како неоснован предлогот од тужбата на политичката партија Левица за издавање привремена мерка. Со мерката, Левица барала на АВМУ да ѝ се забрани да го достави до комерцијалните медиуми „Упатството за радиодифузерите за локалните избори 2025“, како и забрана да го достави до Државната изборна комисија (ДИК) извештајот за емитуваното платено политичко рекламирање (ППР), врз основа на кој ДИК ги распределува и исплаќа парите за реклами во предизборната кампања.
Во соопштението се наведува дека Упатството на АВМУ има „единствена цел да обезбеди јасни и прецизни насоки за радиодифузерите при примената на членот 75-ѓ став 1 од Изборниот законик, кој ја уредува распределбата на времето за ППР“.
Од Агенцијата истакнуваат: „Содржината на Упатството е строго условена од одредбите на Изборниот законик, кој експлицитно ги пропишува бројот на минутите за ППР, нивната распределба и субјектите меѓу кои се распределува. Агенцијата нема ниту можност, ниту овластување да излегува надвор од овие рамки, да доделува поголеми права од предвидените или да пропишува поинакви правила од оние утврдени со Законикот“.
Членот 75 ѓ од Изборниот законик гласи вака:
За време на изборната кампања и во првиот и во вториот круг на гласање, радиодифузерите кои ги покриваат изборите можат да емитуваат вкупно девет минути и триесет секунди дополнително време за рекламирање на реален час емитувана програма исклучиво наменети за платено политичко рекламирање, од кои за двете најголеми политички партии од позицијата кои на последните избори за пратеници во Собранието на Република Македонија освоиле најмногу гласови можат да одвојат најмногу четири минути кои се распределуваат по претходен писмен договор, за двете најголеми политички партии во опозиција кои на последните избори за пратеници во Собранието на Република Македонија освоиле најмногу гласови можат да одвојат најмногу четири минути кои се распределуваат по претходен писмен договор, за политичките партии во Собранието на Република Македонија кои на последните избори за пратеници не освоиле доволно пратеници да формираат пратеничка група можат да одвојат една минута која се распределува по претходен писмен договор и за политичките партии кои не се застапени во Собранието на Република Македонија или кандидати можат да одвојат триесет секунди кои се распределуваат по претходен писмен договор.
Според овој член од Изборниот законик, случаите на политичките партии Левица и ЗНАМ, кои имаат по шест пратеници и парламентарна група, не се предвидени како опција. Поточно, според сегашното решение тие не можат да добијат средства, иако помалите парламентарни партии, со помалку од пет пратеници, кои немаат формирано парламентарна група, ќе добијат средства за рекламирање. Вредно е да се напомене дека ЗНАМ, која е дел од владејачката коалиција, според упатството на АВМУ, ќе може да добие пари од ВМРО-ДПМНЕ како нивни „поддржувач“.
„Левица е парламентарна партија со своја пратеничка група и сигурно знае дека Изборниот законик може да се измени само во Собранието, каде пратениците можат да поднесат предлог за негова измена“, велат од АВМУ.
Ова е најнов развој во спорот околу распределбата на платениот политички простор и државното финансирање на кампањите во медиумите, што Мета.мк го следи во континуитет. Левица побара привремена мерка за стопирање на примената на Упатството на АВМУ и најави постапки и пред други институции, велејќи дека вака утврдената формула ја става партијата во нерамноправна положба во однос на субјектите што добиваат најголем дел од буџетски финансираното време за емитување.
Паралелно со судските постапки и политичката полемика, преодниот извештај на ОБСЕ/ОДИХР за локалните избори укажува на пошироки системски слабости во медиумскиот сегмент на изборниот процес. Тоа вклучува нерамномерна распределба на платениот простор и зависност на медиумите од јавни средства, делумна регулација на онлајн кампањата и зголеменото влијание на социјалните мрежи. Според оценките на Мисијата на ОДИХР, ваквата поставеност го ограничува плурализмот и фер пристапот на политичките актери до публиката во клучниот период пред гласањето на 19 октомври и 2 ноември.