Приватен фонд од 300 милијарди долари, дизајниран да поттикне инвестиции во Иран, е наведен во рамковниот договор меѓу САД и Иран и повеќе од половина од таа сума е веќе издвоена, изјави за Ројтерс извор директно запознаен со договорот.
Фондот е дизајниран да им даде на двете страни економски поттик да склучат конечен договор за прекин на војната, рече изворот, кој зборуваше под услов да остане анонимен бидејќи планот сè уште не е објавен додека Вашингтон и Техеран се подготвуваат да го потпишат во петок.
Постоењето на фондот е претходно објавено, но Ројтерс за прв пат открива дека повеќе од половина од износот е веќе издвоен и дека ќе биде составен целосно од средства од приватниот сектор.
Американските и иранските претставници изјавија во неделата дека се согласиле за рамка за прекин на нивната војна, која започна кога американските и израелските сили го нападнаа Иран на 28 февруари, запирање на блокадата на Иран од страна на САД и повторно отворање на Ормускиот теснец, клучен пат за снабдување со глобална нафта и гас.
Новиот фонд е приватно инвестициско средство, а не програма за реконструкција или репарации и нема да вклучува никакви владини пари или грантови, рече изворот, додавајќи дека компаниите со седиште во САД, арапските земји од Заливот, Азија, Јужна Америка и Африка се согласиле да извршат финансирање.
Ветуваните инвестиции се од енергетиката, логистиката, производството и транспортот, рече изворот.
Висок ирански извор за Ројтерс изјави дека Техеран првично побарал 400 милијарди долари како компензација за воените штети од САД, но Вашингтон рекол дека нема да ги обезбеди.
Потоа се појави идејата за фондот, кој треба да се нарече Фонд за реконструкција и развој.
Механизмот предвидува регионалните земји да придонесуваат на различни начини, рече иранскиот извор. Тие вклучуваат обезбедување кредити, воспоставување кредитни линии или директно финансирање на реконструкцијата на локации оштетени во војната, вклучувајќи објекти како што се комплексот за челик Мобараке, рафинерии, аеродроми и, пошироко, инфраструктура погодена од конфликтот.
Иран, една од најголемите економии на Блискиот Исток, не привлече речиси никакви значајни странски директни инвестиции во последните четири децении, замрзната од глобалните пазари на капитал поради последователни бранови на американски и меѓународни санкции.
Земјата има втори најголеми докажани резерви на природен гас во светот и четврти најголеми докажани резерви на нафта.
Исто така, има младо, образовано население од повеќе од 92 милиони луѓе, диверзифицирана индустриска база и значаен неискористен потенцијал во секторите кои се движат од петрохемикалии и рударство до туризам и земјоделство.
Инвестицискиот фонд е целосно одделен од паралелната преговарачка патека за укинување на американските санкции и ослободување на иранските суверени средства замрзнати во странство, рече изворот запознаен со договорот, опишувајќи ги двата како различни финансиски механизми со различни цели и временски рокови.
Фондот нема да биде создаден ниту ќе стане оперативен сè додека не се склучи конечен и задоволителен договор. Меморандумот за разбирање, откако ќе биде потпишан, има за цел да го структурира процесот во следните 60 дена.